དེ་རིང་ཆོ་འཕྲུལ་སྨོན་ལམ་ཆེན་མོའི་ཚེས་བཅོ་ལྔའི་ཉིན་མོ་འདིར་ཚེས་བཟང་དུས་བཟང་ལ་བརྩིས་ཏེ་མཆོད་འབུལ་སྨོན་ལམ་བྱེད་པའི་ཕྱག་སྲོལ་ཞིག་ཡོད་པ་རེད། ང་ཚོའི་བོད་ལོ་དང་ཏག་ཏག་འགྲོ་མིན་མི་ཤེས་ཀྱང་དུས་ཚོད་འདི་འདྲ་ཞིག་ལ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་མུ་སྟེགས་པའི་སྟོན་པ་་་་་
༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༢ ཟླ་ ༡༡ ཚེས་ ༢༠ ཉིན་སྤྱི་ནོར་༸གོང་ས་༸སྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་ལ་ཆེན་པོ་ཧོར་གྱི་མཆོག་སྤྲུལ་བསྟན་འཛིན་འཇམ་དཔལ་ཆོས་ཀྱི་བཤེས་གཉེན་མཆོག་གིས་དབུས་སོག་ཡུལ་གྱི་དད་ལྡན་ཆོས་ཞུ་བ་ཁག་གིས་ཇི་ལྟར་་་
༄༅། །སྤྱི་ནོར་༸གོང་ས་༸སྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་ལ་ཉི་ཧོང་གི་དད་ལྡན་པ་ཁག་གཅིག་ནས་ཇི་ལྟར་གསོལ་འདེབས་ཞུས་དོན་ལྟར། ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༢ ཟླ་ ༡༡ ཚེས་ ༢ ཉིན་གྱི་སྔ་དྲོ་ཆུ་ཚོད་ ༨།༤༠ ཐོག་རྡ་ས་བཞུགས་སྒར་ཕོ་བྲང་ནས་ཕེབས་ཐོན་གྱིས་གྷ་གྷལ་གནམ་ཐང་བརྒྱུད་ཆིབས་སྒྱུར་བསྐྱངས་ཤིང་་་
༄༅། །སྤྱི་ནོར་༸གོང་ས་༸སྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་ལ་ཀོ་རི་ཡའི་དད་ལྡན་ཆོས་ཞུ་བ་ཁག་ གཅིག་གིས་ཇི་ལྟར་གསོལ་བཏབ་པ་བཞིན། ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༢ ཟླ་ ༡༠ ཚེས་ ༢༩ ནས་ ༣༡ བར་༸གོང་མཆོག་གིས་བཞུགས་སྒར་ཐེག་ཆེན་ཆོས་གླིང་གཙུག་ལག་ཁང་དུ་ཀོ་རི་ཡ་གཙོ་བོར་གྱུར་བའི་་་
སྤྱི་ནོར་༸གོང་ས་༸སྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་ལ་ཐེ་ཝན་བོད་བརྒྱུད་ནང་པའི་མཐུན་ཚོགས་ནས་ཇི་ལྟར་གསོལ་འདེབས་ཞུས་པ་བཞིན་ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༢ ཟླ་ ༡༠ ཚེས་ ༡ ནས་ ༤ བར་ཉིན་བཞིའི་རིང་༸གོང་ས་མཆོག་ནས་བཞུགས་སྒར་ཐེག་ཆེན་ཆོས་གླིང་གཙུག་ལག་ཁང་དུ་་་་་
སྤྱི་ནོར་༸གོང་ས་༸སྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་ལ་ལྷོ་ཤར་ཨེ་ཤ་ཡའི་དད་ལྡན་པ་ཁག་གཅིག་གིས་ཇི་ལྟར་གསོལ་བ་བཏབ་པར་བཀའ་བཞེས་བཟང་པོ་ཐོབ་སྟེ་ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༢ ཟླ་ ༩ ཚེས་ ༤ ནས་ ༦ བར་མགོན་པོ་གང་ཉིད་མཆོག་གིས་རྡ་ས་ཐེག་ཆེན་ཆོས་གླིང་གཙུག་ལག་ཁང་དུ་་་་་་
༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༢ ཟླ་ ༣ ཚེས་ ༡ སྔ་དྲོ་ཆེན་པོ་ཧོར་གྱི་ནང་པ་དང་བོད་ཡུལ་ཇོ་ནང་ཆོས་བརྒྱུད་ཀྱི་དབུ་འཛིན་ཁལ་ཁ་རྗེ་བཙུན་དམ་པ་སྐུ་ཕྲེང་དགུ་པ་འཇམ་དཔལ་རྣམ་གྲོལ་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་མཚན་མཆོག་དགོངས་པ་ཆོས་དབྱིངས་སུ་ཐིམ་ཚུལ་བསྟན་པར་བརྟེན།
༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༢ ཟླ་ ༣ ཚེས་ ༨ དང་བོད་ཚེས་ ༡༥ ཉིན་སྤྱི་ནོར་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་ཆོ་འཕྲུལ་སྨོན་ལམ་ཆེན་མོའི་ཚོགས་མགོན་དུ་ཆིབས་སྒྱུར་བསྐྱངས་པ།

ྋགོང་ས་མཆོག་སླར་ཡང་ཨ་རིའི་སྲིད་འཛིན་གྱིས་ཕོ་བྲང་དཀར་པོར་གདན་ཞུ།

༄༅། །ཨ་རིའི་སྲིད་འཛིན་གྱི་ཕོ་བྲང་དཀར་པོའི་མགྲིན་ཚབ་པས་གསར་འགོད་གསལ་བསྒྲགས་གནང་བའི་ནང་གསལ་ལྟར་ཟླ་ ༧ ཚེས་ ༡༦ རེས་གཟའ་སྤེན་པའི་ཉིན་ཨ་རིའི་སྲིད་འཛིན་སྐུ་ཞབས་བྷ་རཀ་ཨོ་བྷ་མ་མཆོག་གིས་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་སྲིད་འཛིན་གྱི་ཕོ་བྲང་དཀར་པོའི་ནང་གདན་རྒྱས་པར་གཟིགས་་་

ྋགོང་ས་མཆོག་གིས་དམངས་གཙོའི་རྒྱ་ནག་དང་མ་འོངས་པའི་བོད་ཅེས་པའི་བགྲོ་གླེང་ཚོགས་འདུར་དབུ་བཞུགས་མཛད་དེ་བཀའ་སློབ་སྩལ་བ།

༄༅། །ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་གིས་ཨ་རིའི་རྒྱལ་ས་ཝ་ཤིང་ཊོན་དུ་དཔལ་དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོའི་དབང་ཆེན་བཀའ་དྲིན་སྩོལ་བཞིན་པ་དང་སྟབས་བསྟུན་ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༡ ཟླ་ ༧ ཚེས་ ༩ དང་ ༡༠ ཉིན་གཉིས་རིང་དམངས་གཙོའི་རྒྱ་ནག་དང་མ་འོངས་པའི་བོད་ཅེས་པའི་བརྗོད་གཞིའི་བགྲོ་གླེང་གི་ཚོགས་ རྒྱས་པར་གཟིགས་་་

༄༅།།སྤྱི་ནོར་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་ཨ་རིའི་གྲོས་ཚོགས་སུ་ཆིབས་སྒྱུར།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༡ ཟླ་ ༧ ཚེས་ ༧ ཉིན་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་ལ་ཨ་རིའི་མི་སེར་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་སྲིད་དོན་ཚོགས་པ་གཉིས་ཏེ་སྤྱི་མཐུན་ཚོགས་(Republic)དང་། དམངས་གཙོ་ཚོགས་པ་(Democrat)བཅས་ཐུན་མོང་གི་ཚབ་ཞུས་ཏེ་གྲོས་ཚོགས་ཀྱི་ཚོགས་གཙོ་སྐུ་ཞབས་ཇོན་བྷོ་ཨེ་ནར་ རྒྱས་པར་གཟིགས་་་

ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་དགུང་གྲངས་ ༧༦ ལ་ཕེབས་སྐུའི་འཁྲུངས་སྐར་དུས་ཆེན་ཨ་རིའི་རྒྱལ་ས་ཝ་ཤིན་ཊོན་དུ་གཟབ་རྒྱས་ངང་སྲུང་བརྩི་ཞུས་པ།

༄༅། །ཨ་རིའི་རྒྱལ་ས་ཝ་ཤིན་ཊོན་ཏུ་ྋགོང་ས་མཆོག་གིས་དཔལ་དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོའི་དབང་ཆེན་ཐེངས་ ༣༡ པ་སྩལ་རྒྱུའི་གྲ་སྒྲིག་ཞུ་བཞིན་ཡོད་པ་ལྟར། ྋགོང་ས་མཆོག་ཨ་རིར་ཆིབས་བསྒྱུར་བསྐྱངས་ཡོད་ལ། བོད་རིགས་སྤྱི་མཐུན་ཚོགས་པའི་གོ་སྒྲིག་འོག་ཁ་སང་ཚེས་ ༦ ཉིན་ཨ་རིའི་རྒྱལ་སའི་ཝེ་རི་ཛོན་ རྒྱས་པར་གཟིགས་་་

ྋགོང་ས་མཆོག་བཞུགས་སྒར་དུ་ྋཞབས་སོར་བདེ་བར་འཁོད་པ།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༡ ཟླ་ ༦ ཚེས་ ༥ རེས་གཟའ་ཉི་མའི་ཉིན་སྤྱི་ནོར་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་བཞུགས་སྒར་ནས་ཆིབས་སྒྱུར་བསྐྱངས་སྟེ་ཐོག་མར་ཕྱི་ཚེས་ ༦ ཉིན་ནིའུ་ཛི་ལན་ཌིའི་ས་ཁུལ་ཁ་རི་སི་ཊི་ཆར་ཆ་ རྒྱས་པར་གཟིགས་་་

ྋགོང་ས་མཆོག་ནས་བཀའ་ཤག་ལས་ཁུངས་གསར་པ་དབུ་འབྱེད་བསྐྱངས།

༄༅། །འདི་ཟླའི་ཕྱི་ཚེས་ ༢ ཞོགས་པ་ཕྱག་ཚོད་ ༨ དང་སྐར་མ་ ༥༠ ཐོག་སྤྱི་ནོར་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་བཀའ་ཤག་ནས་ཇི་ལྟར་གསོལ་འདེབས་ཞུས་པ་ལྟར་བཀའ་ཤག་གི་ལས་ཁུངས་གསར་པ་ཐོག་བརྩེགས་ཁང་ཆེན་སྒོ་དབྱེར་ཆིབས་བསྒྱུར་གནང། གངས་ཅན་སྐྱིད་གཤོངས་སུ་ྋཞབས་སོར་འགོད་སྐབས་ཡང་རྒྱས་པར་གཟིགས་་་

ྋགོང་ས་མཆོག་དང་སྐུ་ཞབས་ཨེལ་ཀེ་ཨ་ཌི་ཝཱ་ནི་མཆོག་མཇལ་འཕྲད་མཛད་པ།

 ༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༡ ཟླ་ ༥ ཚེས་ ༡༧ རེས་གཟའ་མིག་དམར་གྱི་ཕྱེད་ཡོལ་ཆུ་ཚོད་ ༥ པར་རྒྱ་གར་གཞུང་གི་དེ་སྔའི་སྲིད་བློན་གཞོན་པ་སྐུ་ཞབས་ཨེལ་ཀེ་ཨ་ཌི་ཝཱ་ནི་མཆོག་གྷ་གལ་གནམ་ཐང་དུ་ཕེབས་འབྱོར་གནང་སྐབས་ཧི་མཱ་ཅལ་མངའ་སྡེའི་སྤྱི་ཁྱབ་བློན་ཆེན་པྲེམ་ཀཱུ་མར་དྷུ་མཱལ་མཆོག་གི་གཙོས་མངའ་སྡེའི་འབྲེལ་ཡོད་རྒྱས་པར་གཟིགས་་་

ྋགོང་ས་མཆོག་དང་ཨ་རིའི་སྲིད་འཛིན་ཟུར་པ་རྣམ་གཉིས་མཇལ་འཕྲད་མཛད་པ།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༡ ཟླ་ ༥ ཚེས་ ༡༠ ཉིན་ྋགོང་ས་མཆོག་གིས་ཨ་རིའི་དེ་སྔའི་བོད་དོན་དམིགས་བསལ་འབྲེལ་མཐུད་ལྕམ་སྐུ་ཕའོ་ལཱ་ཌོབ་རེན་སི་ཀི་ (Paula Dobriansky) དང་མཇལ་འཕྲད་གནང་བ་དང་། དེ་རྗེས་ྋགོང་ས་མཆོག་གིས་ཨ་རིའི་སྲིད་འཛིན་ཟུར་པ་སྐུ་ཞབས་ཇོར་ཇི་རྒྱས་པར་གཟིགས་་་

ྋགོང་ས་མཆོག་ལ་ཨ་རིའི་ཨར་ཀན་སིའི་གཙུག་ལག་སློབ་གྲྭས་མཁས་དབང་གི་ཕྱག་འཁྱེར་འབུལ་ལམ་ཞུས་པ།

༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༡ ཟླ་ ༥ ཚེས་ ༡༡ ཉིན་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་ལ་ཨ་རིའི་མངའ་སྡེ་ཨར་ཀན་སིའི་གཙུག་ལག་སློབ་གྲྭའི་ཆེ་བསྟོད་ཀྱི་མཁས་དབང་གི་ཕྱག་ཁྱེར་ཌོཀ་ཊོར་ཨོབ་ཧུ་མན་ལེ་ཊར་ (Doctor of Humane letters) ཞེས་པ་དེ་འབུལ་ལམ་ཞུས་ཡོད་པ་རེད། རྒྱས་པར་གཟིགས་་་

ྋགོང་ས་མཆོག་ནས་སྐུ་གཤེགས་ཨ་རུ་ནཱ་ཅལ་མངའ་སྡེའི་སྤྱི་ཁྱབ་བློན་ཆེན་དམ་པ་དེ་ཉིད་ཆེད་ཐུགས་གསོའི་འཚམས་འཕྲིན་སྩལ་བ།

འདི་ཟླའི་ཚེས་ ༤ ཉིན་སྤྱི་ནོར་གོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་ནས་རྒྱ་གར་བྱང་ཤར་ཨ་རུ་ནཱ་ཅལ་མངའ་སྡེའི་སྲིད་སྐྱོང་ ཇེ་ཇེ་སིངྒ་ (J.J. Singh) ཡི་མཚན་ཐོག་ཐུགས་གསོའི་འཚམས་འཕྲིན་ཞིག་སྩལ་བའི་ནང་།རྒྱས་པར་གཟིགས་་་

མཉམ་འབྲེལ་དཀར་ཆག